Η διατροφή στην υπέρταση

196

Η θεραπεία της υπέρτασης εκτός της χορήγησης αντιυπερτασικών φαρμάκων περιλαμβάνει και το σπουδαίο κομμάτι της αλλαγής τρόπου ζωής (μη φαρμακευτική θεραπεία). Υπάρχουν 6 μη φαρμακευτικά μέτρα, τα οποία έχουν δείξει ότι μειώνουν την αρτηριακή πίεση αλλά και προλαμβάνουν την εμφάνιση της υπέρτασης: Η διακοπή του καπνίσματος, η μείωση λήψης οινοπνεύματος, η μείωση του σωματικού βάρους, η μείωση λήψης αλατιού, η άσκηση και η λήψη υγιεινής διατροφής με μείωση πρόσληψης ζωικούς λίπους και αύξηση των φρούτων, λαχανικών και των άπαχων γαλακτοκομικών.

Ειδικότερα ως προς τη διατροφή, η μείωση της λήψης αλατιού από 10 – 12 γρ ημερησίως, που συνηθίζεται στις περισσότερες χώρες, σε λιγότερα των 6 γρ. μειώνει την συστολική αρτηριακή πίεση κατά 5 mmHg περίπου. Για να επιτευχθεί συνιστάται η απομάκρυνση της αλατιέρας από το τραπέζι φαγητού και η μείωση τροφών με «κρυμμένο» αλάτι: ψωμί, επεξεργασμένο κρέας, τυριά, μαργαρίνη, επεξεργασμένα δημητριακά.

Η αυξημένη λήψη αλκοολούχων ποτών αυξάνει την αρτηριακή πίεση. Η λήψη οινοπνεύματος πρέπει να περιορίζεται σε 20 -30 γρ. (2 αλκοολούχα ποτά) την ημέρα στους άντρες με υπέρταση και σε 10 – 20 γρ. (1 ποτό) στις γυναίκες.

Η μείωση του σωματικού βάρους στα υπέρβαρα και στα παχύσαρκα άτομα μειώνει την αρτηριακή πίεση. Για κάθε 5 κιλά απώλειας υπάρχει πτώση της αρτηριακής πίεσης κατά 5 mmHg περίπου.

Η περίφημη μελέτη που χρησιμοποίησε τη δίαιτα DASH (Dietary Approaches to Stop Hypertension: Διαιτητικές Προσεγγίσεις για να Σταματήσει η Υπέρταση) έδειξε ότι μια διατροφή πτωχή σε γλυκά, ζαχαρούχα ποτά και κόκκινο κρέας και παράλληλα πλούσια σε φρούτα, λαχανικά, γαλακτοκομικά με χαμηλή περιεκτικότητα λίπους, δημητριακά ολικής αλέσεως, όσπρια, πουλερικά, ψάρια και ξηρούς καρπούς μειώνει την αρτηριακή πίεση κατά 6/4 mmHg περίπου. Η διατροφή αυτή είναι πλούσια σε κάλιο, μαγνήσιο, ασβέστιο, πρωτεΐνες και φυτικές ίνες και πτωχή σε κεκορεσμένα λιπαρά, ολικό λίπος και χοληστερόλη. Επίσης φάνηκε ότι ο συνδυασμός αυτής της διατροφής με τη μείωση του αλατιού επιφέρει επιπρόσθετη μείωση της αρτηριακής πίεσης.

Η Μεσογειακή διατροφή τα τελευταία χρόνια έχει αποτελέσει αντικείμενο έρευνας και φαίνεται ότι μειώνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο. Η σύστασή της είναι παρόμοια με τη DASH με μόνη σημαντική διαφορά την ύπαρξη ελαιόλαδου.

Ο καφές σε λογική ποσότητα δεν επηρεάζει την αρτηριακή πίεση σε άτομα που είναι συνηθισμένα στη λήψη του. Η χορήγηση συμπληρωμάτων διατροφής (σκόρδο, κάλιο, ασβέστιο, ιχθυέλαια κ.ά.) δεν συνιστώνται για τη θεραπεία ή την πρόληψη της υπέρτασης.